Yaz tatili, çocuklar için eğlenme ve dinlenme zamanı olsa da ekran başında geçirilen

sürenin artmasıyla birlikte bazı riskler de beraberinde geliyor. Bayındır İçerenköy Hastanesi

Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı Uzmanı Uzm. Dr. Nimtaj Abdullayeva, dijital teknoloji

kullanımının çocuklar üzerindeki etkilerine dikkat çekerek; yaşa uygun ekran süreleri, aile

içi dijital alışkanlıklar ve sağlıklı teknoloji kullanımı konularında ailelerin en çok merak

ettiği soruları yanıtladı.

Yaz aylarında okulların tatil olmasıyla birlikte çocukların dijital cihazlara olan ilgisi artıyor. Ancak ekran

karşısında geçirilen uzun saatler; uyku düzeninden sosyal ilişkilere, fiziksel aktiviteden ruh sağlığına

kadar pek çok alanı etkileyebiliyor. Bu nedenle ailelerin, ekran kullanımına dair bilinçli ve dengeli bir

yaklaşım benimsemeleri, çocukların sağlıklı gelişimi açısından büyük önem taşıyor.

Çocukların ekran başında geçirdiği sürenin mutlaka yaşlarına uygun şekilde düzenlenmesi gerektiğini

belirten Uzm. Dr. Nimtaj Abdullayeva, şu bilgileri verdi: “18 aydan küçük çocukların ekranla teması

yalnızca bir yetişkin eşliğinde yapılan görüntülü görüşmelerle sınırlı kalmalıdır. 18–24 ay aralığında,

ebeveyn eşliğinde ve eğitici içeriklerle sınırlı ekran kullanımı mümkündür. 2–5 yaş grubunda eğitici

olmayan ekran süresi hafta içi 1 saati, hafta sonları ise 3 saati aşmamalıdır. 6 yaş ve üzerindeki

çocuklarda ise ekran süresi aile ile birlikte planlanmalı, çocuğun günlük yaşam alışkanlıklarına zarar

vermeyecek şekilde sınırlandırılmalıdır.”

Çocukların ekran kullanımı konusunda en önemli rol modelin ebeveynler olduğunu vurgulayan Uzm.

Dr. Nimtaj Abdullayeva, “Ebeveynin ekran alışkanlıkları çocuğun dijital teknolojiyle ilişkisini doğrudan

etkiler. Aile yemeklerinde, yürüyüşlerde ya da sohbet esnasında ekran kullanımına ara vermek,

çocuklara ekran dışı etkileşimlerin önemini öğretir” dedi.

Uzm. Dr. Nimtaj Abdullayeva, çocukların dijital dünyayla sağlıklı bir ilişki kurabilmesi için ailelere şu

önerilerde bulundu:

 Ekranları çocukları susturmak ya da oyalamak için kullanmayın.

 Uyku saatinden en az 30 dakika önce tüm dijital cihazları kapatın.

 Cihazları yatak odasına sokmayın ve ailecek ortak alanda şarj edin.

 Bildirimlere hemen yanıt vermek yerine, çocuğunuzla olan iletişimi önceliklendirin.

 Spor, sanat, doğa gezileri ve kitap okuma gibi ekran dışı aktivitelerle boş zamanı

 değerlendirin.

Ekran süresinin tamamen yasaklanması yerine, birlikte geçirilen kaliteli bir zaman hâline

getirilmesinin daha sağlıklı bir yaklaşım olduğunu söyleyen Dr. Abdullayeva, “Birlikte çizim yapmak,

dijital platformlarda müzik listesi hazırlamak ya da görüntülü aile görüşmeleri yapmak ekran süresini

üretken ve sosyal bir deneyime dönüştürebilir. Bu sayede çocuk ekran başında yalnızca pasif tüketici

olmaktan çıkar” şeklinde konuştu.

Çocukların ekran süresini düzenleyebilmesi için sınırların baştan net bir şekilde belirlenmesi

gerektiğini belirten Dr. Abdullayeva, sözlerini şöyle tamamladı: “Çocuğa aşırı ekran kullanımının

etkileri anlatılmalı, süreci birlikte planlamasına imkân tanınmalıdır. Bu yaklaşım, çocuğun dijital

dünyada sağlıklı ve sorumlu bireyler olarak yer almasına yardımcı olur.”